Oekra´ne betwist objectiviteit voorzitter gerechtshof in zaak Krimgoud

Oekraïne heeft een verzoek ingediend tot vervanging van de voorzitter van het Gerechtshof van Amsterdam, Duco Oranje, die de zaak om de teruggave van het Krimgoud voorzit. Dit omdat het land de objectiviteit van Oranje betwist.

In 2014 kwamen honderden Krimschatten naar het Allard Pierson Museum voor de tentoonstelling De Krim - Goud en Geheimen van de Zwarte Zee. Ze werden uitgeleend door verschillende instellingen op de Krim, het Oekraïense schiereiland dat tijdens de tentoonstelling geannexeerd werd door Rusland.

Goud hoeft niet terug
Nadat de tentoonstelling was afgelopen, rees de vraag naar wie de schatten terug moesten. Oekraïne beschouwt de Krimschatten als zijn cultureel erfgoed. Oekraïne vreesde, dat als het Allard Pierson de Krimschatten aan de vier Krim Musea af zou geven, de schatten in handen van Rusland komen.

Omdat het Allard Pierson zich niet bevoegd voelde om een beslissing te nemen, stapte het naar de rechter. Die oordeelde in 2016 in het voordeel van Oekraïne. Maar daar gingen de Krim Musea tegen in beroep. Het gerechtshof oordeelde in juli van dit jaar dat het Allard Pierson de schatten aan niemand terug hoeft te geven, totdat er meer duidelijkheid is over wie de sterkste rechten heeft.

Oekraïne en de vier musea kregen vervolgens twee maanden de tijd om een uitgebreidere toelichtingen op hun standpunt te geven. Een einduitspraak werd zes tot negen maanden na het oordeel van het hof verwacht.

'Geen sprake van fair trial'
Maar nu wil Oekraïne dus dat Oranje, de voorzitter van het gerechtshof, vervangen wordt. 'Zeer recentelijk is onder de aandacht van de Oekraïense Staat gebracht dat de heer Oranje een belangrijke rol heeft gespeeld in de Yukos-pocedure, waarbij hij (..) materieel van de Russische Federatie heeft vertegenwoordigd', is in een brief van de advocaten van de Oekraïense staat te lezen.

'De Oekraïense Staat maakt zich thans zorgen dat geen sprake is van fair trial en heeft daarom een verzoek ingediend om de heer Oranje te vervangen als voorzitter van het Gerechtshof', zeggen de advocaten Bergh Stoop en Sanders verder.

Onjuist
Een woordvoerder van het gerechtshof laat aan NRC weten dat het wrakingsverzoek is ontvangen. Maar de informatie die daarin staat, is volgens de woordvoerder niet juist. Wat er dan niet klopt, kan het hof niet toelichten. Dat komt doordat het om een lopende zaak gaat. 'Inhoudelijk komen de feiten ongetwijfeld tijdens de openbare zitting van de wrakingskamer aan de orde.'

Het Gerechtshof zal zich nu buigen over het bij de wrakingskamer ingediende verzoek van Oekraïne. Vandaag of morgen komt daar meer duidelijkheid over.